از اول ژانویه ۲۰۲۶، ازدواج در عمان بدون انجام آزمایش پزشکی پیش از ازدواج عملاً امکانپذیر نخواهد بود. بر اساس فرمان سلطنتی شماره ۱۱۱/۲۰۲۵ که به دستور سلطان هیثم بن طارق صادر شده، انجام این آزمایش برای تمام شهروندان عمانی الزامی است؛ حتی در صورتی که یکی از طرفین غیرعمانی باشد یا عقد در خارج از عمان ثبت شود.
این تصمیم، نقطهعطفی در سیاستهای سلامت عمومی عمان محسوب میشود؛ چراکه طرحی که از سال ۱۹۹۹ بهصورت اختیاری اجرا میشد، اکنون به شرط رسمی ثبت عقد ازدواج تبدیل شده است.
به اعلام وزارت بهداشت عمان، هدف اصلی این برنامه، شناسایی زودهنگام بیماریهایی است که میتوانند آینده یک خانواده را تحتتأثیر قرار دهند؛ از جمله: بیماریهای ژنتیکی خون مانند: کمخونی داسیشکل و تالاسمی، بیماریهای عفونی پرخطر شامل: هپاتیت B، هپاتیت C و HIV (ایدز)
نکته کلیدی اینجاست:
دولت عمان تأکید کرده که الزامیبودن آزمایش، بههیچوجه بهمعنای اجبار یا منع ازدواج نیست. نتیجه آزمایشها محرمانه باقی میماند و تصمیم نهایی برای ازدواج، کاملاً بر عهده زوجین است.
هدف، آگاهی قبل از تصمیم است؛ دانستن واقعیتی که میتواند از:
- تولد کودکان مبتلا به بیماریهای ژنتیکی،
- فشار روانی و مالی بر خانوادهها،
- و هزینههای سنگین درمانی بر نظام سلامت کشور
جلوگیری کند.
طبق آمار رسمی، با وجود بیش از دو دهه اجرای داوطلبانه این طرح، تنها ۴۲ درصد از زوجها در سال ۲۰۲۵ آزمایش پیش از ازدواج را انجام دادهاند. همین آمار پایین، زنگ خطر را برای سیاستگذاران سلامت به صدا درآورد و الزام قانونی را به یک ضرورت تبدیل کرد.
- آزمایش در مراکز بهداشت دولتی و مراکز خصوصی مورد تأیید انجام میشود.
- پس از تکمیل آزمایش و دریافت مشاوره پزشکی، گواهی رسمی صادر میشود.
- این گواهی بهصورت الکترونیکی به سامانه ثبت عقد متصل است و بدون آن، عقد ثبت نخواهد شد.
- اطلاعات پزشکی کاملاً محرمانه است و با هیچ شخص یا نهادی به اشتراک گذاشته نمیشود.
